Moje Notatki

Historia Polski – cz.531

In historia matura on Listopad 17, 2009 at 11:15 pm

Ostatnie prace wprowadzają nas zresztą do problematyki wczesnego Oświecenia. Jako oddzielny okres jest ono wyodrębnione w syntetycznych ujęciach K
Opałka w Dziejach nauki polskiej, t. II, cz. 2: Oświecenie (Wrocław 1972) oraz M. Klimowicza, Oświecenie (Historia literatury polskiej) (Warszawa 1972). Na przejawy wczesnego Oświecenia w różnych działach życia kulturalnego wskazywało już uprzednio wielu badaczy. Jeśli chodzi o rozwój nauki, duże znaczenie miała przygotowana przez E. Rostworowskiego część Dziejów Uniwersytetu Jagiellońskiego, t. I (Kraków 1964) poświęcona czasom saskim. Trafność dawnej charakterys­tyki Benedykta Chmielowskiego zakwestionował S. Grzybowski w artykule Z dziejów popularyzacji nauki w czasach saskich (SiMzDNP, s.A, nr 7, 1965). Na wpływy filozofii niemieckiej w tym czasie zwróciła uwagę L. Stasiewicz, Poglądy na naukę w Polsce okresu Oświecenia (Wrocław 1967). O początkach nowego czasopiśmiennictwa pisali R. Kaleta i M. Klimowiczw Prekursorach Oświecenia (Wrocław 1953), zajmując się Monitorem z 1763 r. i działalnością Mitzlera de Coloff. Roz­wój teatru w tej dobie przedstawiła K. Wierzbicka-Michalska w monografii Teatr warszawski za Sasów (Wrocław 1964). Wreszcie osob­ne badania poświęcono działalności braci Załuskich, m. in. P. Bańkowski ogłosił pracę Biblioteka publiczna Załuskich i jej twórcy (Warsza­wa 1959).
Z pisarzy politycznych tej doby szczególną uwagę skupiali reformator szkolnictwa Stanisław Konarski i niefortunny podwójny elekt Stanisław Leszczyński. O pierwszym ogłosił nową (po Konopczyńskim) mo­nografię J. Nowak-Dłużewski, Stanisław Konarski (Warszawa 1951), a jego działalność pedagogiczną scharakteryzował Ł. Kurdybacha, Działalność pedagogiczna Stanisława Konarskiego (Wrocław 1957). Poglądy Leszczyńskiego przedstawił w swej biografii J. Feldman, E. Rostworowski zakwestionował w studium Czy Stanisław Lesz­czyński jest autorem „Głosu Wolnego”, Legendy i fakty XVIII w. (War­szawa 1963) na podstawie badań stylometrycznych przypisywane Leszczyń­skiemu autorstwo Głosu Wolnego – co spotkało się z polemiką (PH z r. 1964 i 1965), która całą kwestię pozostawiła otwartą. Rostworowski zajął się natomiast światopoglądem Leszczyńskiego w artykule Stanisław Leszczyński – republikanin pacyfista (KH 1967), wskazując na związki między pisarstwem króla a ideami oświeceniowymi.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: