Moje Notatki

Historia Polski – cz.526

In historia polski rs on Listopad 25, 2009 at 5:05 pm

Badania nad dziejami stosunków międzynarodowych i walk politycz­nych w Rzeczypospolitej prowadzone były bardzo nierównomiernie. Po­wstanie Chmielnickiego doczekało się obszernego zbioru studiów radziec­kich – Wossojedżnienije Ukrainy z Rossijej 1654-1954 (Moskwa 1954), gdy ze strony polskiej opublikowano najwyżej przyczynki
Zresztą cały pro­blem stosunku Rzeczypospolitej do Kozaczyzny i do Ukrainy nie został ostatnio gruntowniej zbadany. Do wyjątków należy odnosząca się do póź­niejszego okresu praca J. Perdenii, Stanowisko Rzeczypospolitej szla­checkiej wobec sprawy Ukrainy na przełomie XVII-XVIII w. (Wrocław 1963), a nawet mająca charakter popularnonaukowy Hajdamacy W. Serczyka (Kraków 1970). Natomiast dzieje wewnętrzne tego okresu wzbo­gaciły się o pracę dużej wagi – Dwa sejmy w r. 1652 W. Czaplińskiego (Wrocław 1955).
O wiele więcej ukazało się prac związanych z najazdem szwedzkim. Specjalne miejsce zajmuje wśród nich zbiór studiów Polska w okresie drugiej wojny północnej 1655-1660 (t. I-III, Warszawa 1957), zaopatrzony w starannie zebraną bibliografię wojny polsko-szwedzkiej. Do najcenniej­szych należą studia W. Czaplińskiego poświęcone charakterystyce stosunku społeczeństwa szlacheckiego wobec najazdu szwedzkiego oraz dą­żeniom reformatorskim i zwarty zarys przebiegu operacji wojskowych S. Herbsta. Wnikliwą charakterystykę jednego z najlepszych wodzów tej epoki dał A. Kersten, Stefan Czarniecki 1599-1665 (Warszawa 1963). O pracach poświęconych udziałowi chłopów była już mowa. Naj­większe dyskusje budziła natomiast obrona klasztoru jasnogórskiego i jej rola w walce z najazdem szwedzkim. Gdy zaciekle rewidujący utarte po­glądy na tę epokę O. Górka w pracy Legenda a rzeczywistość obrony Częstochowy w 1655 (Warszawa 1957) całkowicie bagatelizował znaczenie obrony jasnogórskiej, A. Kersten przedstawił mechanizm powstawania legendy częstochowskiej – Pierwszy opis obrony Jasnej Góry w 1655 r. Studia nad Nową Gigantomachią ks. Augustyna Kordeckiego (Warszawa 1959) i Szwedzi pod Jasną Gota, 1655 (Warszawa 1975) – ostrożnie ustosunkowując się do stawianych przez O. Górkę zarzutów zdrady i wyka­zując wpływ obrony na poruszenie terenów sąsiednich. Wszystkie te badania nie równoważą jeszcze sugestywnego obrazu zawartego w 6 tomach L. Kubali poświęconych wojnom z okresu 1648-1660, jakkolwiek w wielu punktach rewidują jego pospieszne czy oparte na niedostatecz­nie pełnym materiale twierdzenia.
O ile dla spraw wewnętrznych doby konfederacji wojskowych i roko­szu Lubomirskiego nadal niezastąpione jest jeszcze dzieło T. Korzona o doli i niedoli Jana Sobieskiego, uzupełnione dawniejszymi badaniami W. Czaplińskiego o opozycji w Wielkopolsce, oraz nową pracą S. Ochmann, Sejmy lat 1661-1662. Przegrana batalia o reformę ustro­ju Rzeczypospolitej (Wrocław 1977), czy studiami A. Codello nad obo­zem Paców na Litwie i tamtejszą konfederacją, o tyle polityka zewnętrzna Rzeczypospolitej została oświetlona przez prace Z. Wójcika, Traktat andruszowski 1667 roku i jego geneza (Warszawa 1959) oraz Między trak­tatem andruszowskim a wojną turecką. Stosunki polsko-rosyjskie 1667-1672 (Warszawa 1968). Z. Wójcik dał także wyraz parokrotnie swym poglądom na zmianę sytuacji międzynarodowej Polski w drugiej połowie XVII w., m. in. w referacie na X Powszechny Zjazd Historyków Polskich (Warszawa 1968) oraz w artykule Zmiana w układzie sił politycznych w Europie środkowo-w schodnie j w drugiej połowie XVII wieku (KH 1960). Poglądy jego dotyczące polityki polskiej, zwłaszcza wobec Turcji i Ukrainy, wywołały polemikę.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: