Moje Notatki

Szlachta w Rzeczypospolitej nie była tym czasie jednolita ani pod względem narodowościowym

In historia polski w 10 minut on Grudzień 28, 2009 at 6:19 am

Szlachta w Rzeczypospolitej nie była w tym czasie jednolita ani pod względem narodowościowy m , ani religijnym. Wprawdzie na ziemiach etnicznie polskich w Rzeczypospolitej szlachta polska stanowiła jedyną liczącą się siłę – niewielkie grupy szlachty czeskiej czy węgierskiej nie odgrywały większej roli, a jedynie w Prusach Królewskich można było mówić o bardziej wpływowych grupach szlachty pochodzenia niemieckiego
Można raczej podkreślić istnienie skupisk szlachty polskiej poza granicami Rzeczypospolitej – na Górnym Śląsku, gdzie dopiero wojna trzydziestoletnia zniszczyła rdzenną warstwę szlachty polskiej, czy w Prusach Książęcych, których południowe rejony zaludniała szlachta mazowiecka. Natomiast na wschodzie Rzeczypospolitej istniała cała mozaika szlachty litewskiej, białoruskiej i ukraińskiej, która dopiero po unii lubelskiej miała ulec silniejszym procesom polonizacyjnym. W przeciwieństwie do miast moment narodowościowy nie grał wśród szlachty większej roli w tym okresie. Wolności, które miała szlachta polska, stały się magnesem ściągającym ku niej szlachtę Wielkiego Księstwa Litewskiego (co zaznaczyło się szczególnie podczas unii lubelskiej), a także szlachtę Prus Książęcych. Poważniejsze znaczenie miał w tym czasie podział religijny, zwłaszcza rozbicie samej szlachty polskiej na grupę kalwińską, luterańską, ariańską i katolicką. Szermowanie hasłami reformacji stało się zwłaszcza bronią szlachty średniej, nadając jej wystąpieniom pozory radykalizmu. Zarówno jednak w stosunkach narodowościowych, jak i religijnych dominowała ostatecznie zasada tolerancji. Jak słusznie podkreśla Jarema Maciszewski, do końca XVI w. ani religia, ani narodowość nie miały wpływu na możliwość osiągnięcia urzędu – obojętne, ziemskiego czy centralnego – ani na zasiadanie w sejmie czy też na otrzymanie nadań królewskich. Dzięki temu uzyskane wolności i związana z nimi aktywność polityczna stały się elementem integrującym szlachtę w całej Rzeczypospolitej. Następowała swego rodzaju uniformizacja szlachty. Ułatwiona przez to została polonizacja i przyjęcie katolicyzmu czy powrót do niego olbrzymiej większości szlachty w XVII w.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: